Bia mộ là những biểu tượng trường tồn cho mối liên kết của chúng ta với quá khứ; chúng đứng đó như những chứng nhân lặng lẽ cho những cuộc đời đã qua và những câu chuyện được kể lại. Theo thời gian, các yếu tố tự nhiên có thể dần làm phai mờ vẻ đẹp và sự rõ nét của chúng. Để tôn vinh và gìn giữ di sản của những người thân yêu, việc học cách làm sạch bia mộ đúng cách là điều vô cùng quan trọng. Hãy thổi luồng sinh khí mới vào những tượng đài quý giá thông qua các phương pháp làm sạch hiệu quả và nhẹ nhàng — chỉ với bảy bước đơn giản từ đội ngũ chuyên gia tại BONNEY WATSON, nhà tang lễ hoạt động liên tục tại Washington.
Bước 1: Đảm bảo viên đá được cố định chắc chắn.
Các bệ bia mộ cũ có thể trở nên không vững chắc sau hàng trăm năm. Hãy đảm bảo rằng bia mộ mà bạn đang làm việc với nó được cố định chắc chắn và không có nguy cơ bị đổ. Hãy nhớ: bạn cần đảm bảo an toàn trong suốt quá trình thực hiện.
Bước 2: Kiểm tra nhiệt độ ngoài trời.
Khi thời tiết nắng nóng: Hãy dùng tay trần chạm vào bề mặt bia mộ. Bia mộ có nóng khi chạm vào không? Nếu có, đừng rửa bằng nước lạnh — điều này có thể gây nứt vỡ. Hãy cân nhắc che phủ bia mộ lại cho đến khi nhiệt độ hạ xuống. Nếu không thể chờ đợi, hãy dùng nước ấm để rửa bia mộ khi trời nắng nóng.
Trong thời tiết lạnh: Không nên cố gắng làm sạch đá khi dự báo thời tiết có khả năng xảy ra hiện tượng đóng băng. Nước sẽ giãn nở khi đóng băng, do đó nước có thể thấm vào các vết nứt nhỏ li ti trên bề mặt đá và làm chúng giãn nở ra.
Bước 3: Tìm những cây bám vào đá.
Phản ứng đầu tiên của bạn có thể là nhổ cây ra khỏi đá ngay khi nhìn thấy — nhưng các chuyên gia làm sạch đá khuyến cáo không nên làm như vậy.
Thay vào đó, hãy cắt cây (đặc biệt là cây thường xuân) ngay từ gốc và định kỳ dọc theo thân cây. Các chồi phụ của một số loại cây có thể làm hỏng đá. Bạn có thể loại bỏ các chồi phụ này, nhưng tốt nhất là nên đợi cho đến khi cây chết hẳn rồi mới tiến hành dọn dẹp.
Bước 4: Kiểm tra viên đá.
Hãy dừng lại và kiểm tra kỹ bề mặt đá trước khi bắt đầu quá trình làm sạch. Có thể có những dấu hiệu cho thấy bạn cần phải nhờ đến chuyên gia bảo tồn đá để thực hiện công việc làm sạch tượng đài. Dưới đây là một số điểm cần lưu ý trên bề mặt đá:
- Tách lớp: Một số loại đá có cấu trúc nhiều lớp. Nếu bạn thấy các lớp đá bắt đầu tách rời nhau, đừng tiến hành làm sạch. Đây là công việc dành cho chuyên gia.
- Tiếng rỗng: Bạn có nghe thấy tiếng rỗng khi gõ nhẹ vào viên đá không? Nếu có, đừng cố gắng làm sạch nó.
- Các vết nứt lớn: Dù đá bị nứt do rễ cây xâm lấn hay nguyên nhân khác, xin đừng cố gắng làm sạch đá. Đá dễ vỡ có thể bị sứt mẻ dễ dàng và cần được sửa chữa trước khi tiến hành làm sạch.
Bước 5: Làm ướt viên đá bằng nước.
Trước hết, cần lưu ý rằng bạn tuyệt đối không nên dùng máy phun áp lực để làm sạch bia mộ. Điều này có thể gây ra những hư hại không thể khắc phục. Thay vào đó, hãy sử dụng bình xịt có chế độ phun sương.
Dùng nước sạch làm ẩm nhẹ viên đá và quan sát khi nó khô lại. Kiểm tra xem có vết nứt do căng thẳng trên viên đá hay không. Nếu có nhiều vết nứt hoặc chúng trông rộng bất thường, đừng tiếp tục quá trình làm sạch.
Bước 6: Chà nhẹ lên bia mộ.
Bạn đã xác định rằng viên đá còn đủ nguyên vẹn để người không chuyên có thể làm sạch chưa? Nếu đã xác định được, bạn có thể chuyển sang bước tiếp theo. Ngâm viên đá vào nước và đợi trong vài phút. Dùng dụng cụ cạo bằng gỗ hoặc nhựa để cạo rêu và các loại thực vật bám trên viên đá.
Bước 7: Rửa sạch viên đá.
Hãy rửa sạch bia mộ để loại bỏ các mảnh vụn mà bạn đã làm bong ra khi chà nhẹ. Bạn sẽ nhận thấy rằng bài viết này không đề cập đến bất kỳ loại chất tẩy rửa nào. Hầu hết các nguồn thông tin đều khuyến cáo không nên sử dụng bất kỳ chất tẩy rửa nào cho đến khi bạn được hướng dẫn cụ thể về những sản phẩm nào sẽ không gây hại cho đá hoặc thảm thực vật xung quanh.
Một số mẹo bổ sung để làm sạch bia mộ
Trước đây, các chuyên gia thường sử dụng các sản phẩm và dụng cụ sau đây để làm sạch các bia mộ. Tuy nhiên, các chuyên gia ngày nay đều đồng ý rằng bạn tuyệt đối không nên sử dụng những sản phẩm này để bảo quản bia mộ:
- Bleach
- Bàn chải sắt
- Máy phun áp lực
- Dụng cụ điện
Hướng dẫn vệ sinh đặc biệt dành cho bia mộ bằng đá granit:
Đá hoa cương có thể trở nên rất nóng vào mùa hè và việc lau chùi nó vào những ngày nắng nóng có thể gặp khó khăn. Sẽ rất khó để giữ cho bề mặt luôn ẩm ướt khi nước bốc hơi quá nhanh. Kết quả là bề mặt đá có thể bị loang lổ.
Hướng dẫn vệ sinh đặc biệt dành cho bia mộ bằng đồng:
Việc làm sạch đồng khác với việc làm sạch đá granit, đá phiến hoặc các loại đá tự nhiên khác. Bạn có thể áp dụng các bước tương tự khi làm sạch tượng đài bằng đồng — chỉ cần thêm một bước nữa vào cuối cùng. Một số chuyên gia khuyên nên phủ một lớp bảo vệ lên tượng đài bằng đồng vừa được làm sạch, trong khi những người khác lại khuyên nên thoa một lớp mỏng sáp dạng kem. Sau khi bề mặt khô, hãy đánh bóng cho đến khi bề mặt mịn màng.
